Ekmek hariç her şeye zam serbest!

Pandemi, herkesi mağdur etti.
İşyerleri kapalı, çalışanlar işsiz.

Esnaf Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ve yerel yönetimlerin desteğiyle ayakta durmaya çalışıyor.

Bir taraftan da elektrik, doğalgaz, su, akaryakıt, toplu taşıma, otoyol, köprü dahil iğneden ipliğe her şeye zam yapılıyor.

Bağırmak, isyan etmek, tepki göstermek fayda etmiyor.

Çarşıda, pazarda, markette satılan temel gıda fiyat artışına kimse ‘dur’ demiyor, diyemiyor.

Ama fırıncılar 1.75 TL’den satılan 230 gram ekmeği 6 Şubat’ta 2.00 TL’den satma kararına tüketiciden çok ilgisi olmayan STK’lardan tepki geliyor.

Vali Seddar Yavuz fırıncılara, “Yüzde 14 zammı geri almazsan, ekmeği benim müdürlerimin belirlediği rakamdan satmazsan yargıya giderim” diyerek göz dağı veriyor!

Esnaf temsilcileri Kocaeli Ticaret Odası ile Kocaeli Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği yöneticilerinden ‘hayır’ cevabı gelince Sayın Vali düğmeye basıyor.

Ekmek zammının iptali ve 230 gram ekmeğin 6 Şubat öncesi olduğu gibi 1.75 TL’den satılması için yargıya başvuracağını kamuoyuna açıklıyor.

Bugün olmazsa yarın yüzde 14 ekmek zammının iptali ile ilgili hazırlanan dosya ilgili mahkemeye teslim edilecek.

İTİRAZ İLK DEĞİL

Vali Yavuz’un 230 gram ekmeğin 2.00 TL’den (kilogramı 8,69 TL)  satılmasına yasal yetkisini kullanması en doğal hakkıdır.

Ekmeğe yapılan yüzde 14 zamma itiraz ilk olmadığı gibi son da olmayacaktır.

Önceki valiler döneminde de benzer uygulamalar yapılmış ama sonunda yine fırıncıların isteği olmuştu.

Bir: 2013 yılında Vali Ercan Topaca itirazını değerlendiren mahkeme 90 kuruşa satılan 250 gram ekmek fiyatını iptal etti.

Fırıncılar mahkeme kararına uyarak 85 kuruştan sattıkları 250 gram ekmek fiyatına 15 kuruş zam yaparak 1.00 TL’ye çıkardılar.

İki: 2016 yılında Vali Hasan Basri Güzeloğlu, Esnaf ve Sanatkarları Odaları Birliğinin aldığı 250 gram ekmeği 1.00 TL yerine 1.25 TL’ye satılması kararı yargıya taşıdı.

Mahkeme Kocaeli Valiliği itirazını haklı bularak 250 gram ekmeğin 1.25 TL yerine zam öncesi olduğu gibi 1.00 TL’den satılmasına karar verdi.

Mahkeme kararıyla 2016 yılında geri alınan yüzde 25’lik zam 2017 yılında

Esnaf ve Sanatkarları Odaları Birliği kararı doğrultusunda 250 gram ekmek 1.25 TL’den satılmaya başladı.

Üç: 2018 yılında Vali Hüseyin Aksoy, Ticaret Bakanlığı görüşü alınmadan fırıncıların ‘gizli zam’ yaparak 1.25 TL’den satılan 250 gram ekmeği 200 gramdan satmaları üzerine müdahale etti.

Gizli zam uygulayan fırıncılara 11 bin lira para ceza kesilirken 200 grama düşürülen ekmek 250 grama çıkartıldı.

Çok geçmeden fırıncılar, 1.25 TL olan 250 gram ekmeğin gramajını 210 grama indirdi.

Bu arada yargıya gidildi. Mahkeme yaklaşık bir yılın sonunda fırıncıların uygulamasını iptal etti.

Ve Kocaeli’de 230 gram ekmek son zammın uygulandığı 6 Şubat 2021 tarihine kadar 1.75 TL’den satıldı.

Dört: 2021 yılında, Vali Seddar Yavuz fırıncıların maliyetler ve girdilerdeki artış nedeniyle ekmeğe yaptığı yüzde 14 artışı iptal ettirmek için yargıya taşıyacağını açıkladı.

RAPORDA NE YAZIYOR

Ekmek zammı ile ilgili Ticaret Bakanlığı hariç valiler ve ilgili müdürlükler maliyetlerde ve girdilerdeki artışları kabul ediyor.

Ama nedense ekmek fiyat tarifelerini yargıya taşımakta ısrarcı oluyorlar.

Geliniz, 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Kanunu’nun 62. Maddesi doğrultusunda Kocaeli Valiliği, Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, Kocaeli Ticaret Odası, Kocaeli Esnaf ve Sanatkarlar Odası Birlik temsilcilerinde oluşan komisyonun ekmek maliyetleri ile ilgili hazırladıkları rapora göz atalım.

Raporda; Un ve maya başta olmak üzere akaryakıt, doğalgaz, elektrik, su, asgari ücret, nakliye giderleri dahil tüm girdiler dikkate alındığında bir kilo ekmeğin çıplak satış ücretini 8.30 TL olarak belirledi.

Kocaeli Esnaf ve Sanatkarlar Odası Birlik tarafından alınan ve 6 Şubat 2021 tarihinde uygulamaya konan 1 kilo ekmeğin fiyatı 8.69 TL.

Kocaeli Valiliğine bağlı konuyla ilgili müdürlüklerin, Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, Kocaeli Ticaret Odası, Kocaeli Esnaf ve Sanatkarlar Odası Birliği temsilcilerinin oy birliğiyle bir kilo ekmek fiyatı 8.30 TL olarak belirlenirken Ticaret Bakanlığı hangi yılın girdilerine ve maliyet artışlarına bakarak hesaplıyorsa “Bir kilo ekmek 6.25 TL’yi geçmeyecek” diyor.

DİĞER İLLERDE FİYAT

Vali Yavuz 39 kuruşluk fark için yüzde 14’lük ekmek zammını iptal ettirmek için yarıya gideceğini açıklarken diğer illerdeki 1 kilo ekmeğin fiyatına bakalım.

Kocaeli’de 230 gram ekmek 2.00 TL, kilosu 8.69 TL’den satılırken

Sakarya’da, 9.10 TL, Bursa’da 8.75 TL, Balıkesir’de 8.75 TL, Ordu’da 8.75 TL,

Giresun’da 8.70 TL, Edirne’de 8.70 TL, Tekirdağ’da 8.70 TL, Yalova’da 8.70 TL, Düzce’de 8.69 TL, Rize’de 8.62 TL. Ardahan’da 7.95 TL, Elazığ’da 7.95 TL, Erzincan’da 7.60 TL, Denizli’de 7.50 TL.

Ankara, Adana, Antalya, Eskişehir, İzmir, Kayseri’nin de aralarında olduğu 23 ilde 7.50 TL.

Maliyetler ve girdilerdeki artışlar nasıl karşılanıyorsa en ucuz ekmek satılan illerde kilo fiyatı 6.00 TL ile 7.00 TL arasında değişen iller:

Bitlis, Van, Ağrı, Amasya, Bartın, Bingöl, Burdur, Diyarbakır, Iğdır, Muş, Siirt, Bayburt. Adıyaman, Sinop, Tunceli, Uşak.

Bu arada kilosu 6.00 TL ile 7.00 TL arasındaki illerdeki fiyatların 2019 yılında alındığını unutmamak lazım.

Öte yandan Zonguldak, Tunceli, Şırnak, Siirt, Muğla, Kütahya, Karaman, Kırklareli, Kırıkkale, Kırşehir gibi iller aldıkları zam kararını bugünlerde uygulamaya hazırlanıyor.

Diğer iller ise zam için gelişmeleri bekliyor.

SONUÇ: 2021 yılının ilk gününden itibaren iğneden ipliğe zam yapılırken sesini çıkarmayan Vali Seddar Yavuz’un Kocaeli Fırıncıların ekmeğe yüzde 14 zam kararını yargıya taşıyacağını açıklaması dikkatimi çekti.

Sayın Vali, “Diğer zamlara müdahale yetkim yok ama 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Kanunu’nun 62. Maddesi bana ekmek zammına müdahale yetkisi veriyor. Ben de yasal hakkımı tüketiciden yana kullanıyorum” diyebilir.

Doğrudur, en doğal hakkıdır.

Ama müdürlerinin de katıldığı toplantıda oybirliğiyle alınan 1 kilo ekmek fiyatı rakamını da unutmamak lazım. 

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Galip Ataman - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Bizim Yaka Kocaeli Gazetesi Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Bizim Yaka Kocaeli Gazetesi hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Bizim Yaka Kocaeli Gazetesi editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Bizim Yaka Kocaeli Gazetesi değil haberi geçen ajanstır.



Anket Koronavirüs aşısı çıktığında yaptırmayı düşünür müsünüz?